De Amphorabooks uitgave Joodse Huizen verscheen van 2015 tot en met 2024 in tien delen. Omschreven als een ‘papieren monument’ vertellen de bundels verhalen over het vooroorlogse Joodse leven in Nederland gekoppeld aan zo’n 250 verschillende adressen. Een aanzienlijk aantal auteurs leverde een bijdrage, vaak voorzien van bijbehorende foto’s. Ook de Gabriël Metsustraat 6 is in de reeks opgenomen. Klaas Smelik droeg aan deel 4 bij met een tekst over de woning waar Etty Hillesum vanaf maart 1937 een kamer had.
Julius Spier
Zelf schreef ik voor dezelfde bundel nummer 4 een tekst over de Scheldestraat 139-I. Daar huurde Julius Spier een jaar een kamer voordat hij naar de Courbetstraat 127-III verhuisde. Ook zijn een paar verhalen opgenomen over mensen door wie ik door mijn onderzoek naar Spier, en in het verlengde daarvan Etty Hillesum, op het spoor ben gekomen. Over bijvoorbeeld de helderziende handlezer Louis Rosenstein aan de Vechtstraat 158 (deel 2). En over de Pools-Joodse altviolist Rafael Lanes, die vast weleens ging eten bij het vegetarisch eethuis dat Spier frequenteerde (Nicolaas Maesstraat 137-II; deel 5).
Ook het adres waar Alfred Kropveld deels opgroeide, de arts die als proefpersoon naar Spiers cursus was gekomen, krijgt aandacht. Etty Hillesum werkte diens handanalyseverslag uit. (Albrecht Dürerstraat 29-I; deel 7). Verder is er een bijdrage over Sophie Krijn, doctor in de Nederlandse letteren en schoonzus van Spiers zus Alice Krijn-Spier (Sarphatistraat 48 hs; deel 10). John Stienen bezorgde een tekst in deel 8 over de Blasiusstraat 35-II. Daar woonde een oudtante van Etty’s moeder Riva.
Buiten Amsterdam
Cor Sinnema schreef in deel 10 over de Stationsstraat 44 in Tilburg, waar Etty’s nicht Stella en haar man Bram Spiero een muziekwinkel bestierden. Roeland Oudejans-Albers schreef over het Apeldoornsche Bos (deel 7). Mischa was daar een paar keer opgenomen. Het stuk gaat vooral over de arts Jacques Lobstein, die de kinderen Hillesum moeten hebben gekend, want zij waren bevriend met Lobsteins zoon Frits.
De verhalen in de reeks komen uit het hele land, maar het merendeel heeft betrekking op Amsterdam. Stuk voor stuk geven ze inkijkjes in de levens van uiteenlopende mensen en plekken en soms dus over mensen en plekken die deel hebben uitgemaakt van het leven van de familie Hillesum.
Extra informatie over de Amphorabooks uitgave Joodse Huizen
- Ga voor meer informatie naar de websites van de Stichting Joodse Huizen en naar die van Uitgeverij Amphora Books.
- Over de kamer van Etty Hillesum verscheen onlangs een nieuw artikel. Volg deze link.

Recente reacties